Hai chị em mắc kẹt trên nóc chiếc xe khách hỏng giữa dòng lũ đêm — và không một người lớn nào biết hai đứa đang ở đó

Con bé mười một tuổi ngồi ở hàng ghế cuối chiếc xe khách bỏ không, ôm thằng em năm tuổi ngủ gục trong lòng, đợi mưa ngớt để đi nốt hai cây số về nhà bà ngoại. Bảy giờ tối. Cách đó mười tám cây số về phía thượng nguồn, cửa xả thứ nhất của hồ Đá Bàn vừa được kéo lên.

Chiếc xe khách nằm đó từ mùa hè năm ngoái.

Nó đậu chếch khỏi mặt đường, hai bánh trước lún xuống bãi cỏ ven sông. Sơn bong thành mảng, để lộ lớp tôn gỉ. Người ta tháo mất bốn cái bánh, kê thân xe lên bốn chồng gạch. Trên nóc, cỏ dại mọc từ khe máng nước.

Dân xóm gọi nó là "cái xe ma". Trẻ con trốn tìm hay chui vào. Người lớn phơi lưới lên hông xe.

Bảy giờ tối hôm ấy, trong xe có hai đứa nhỏ.

Con bé ngồi hàng ghế cuối, chỗ duy nhất còn nguyên đệm. Nó cởi áo khoác của mình trải xuống ghế, đặt thằng em nằm lên. Thằng bé cuộn tròn, một bàn tay vẫn nắm chặt vạt áo chị.

Con bé không nằm. Nó ngồi thẳng lưng, một tay đặt lên hông em, mắt nhìn ra ô cửa kính.

Ngoài kia, mưa xiên chéo qua vệt sáng của ngọn đèn đường duy nhất ở đầu dốc. Mặt sông cách xe chừng ba chục mét, tối đen.

Trên sàn xe, ngay dưới chân con bé, có một cái túi ni lông màu hồng buộc túm miệng.

Trong túi có một gói kẹo dừa.

*

Chiều hôm đó hai chị em đi bộ từ nhà nội xuống chợ Cầu Dài. Bà nội đưa hai chục ngàn, dặn mua chai dầu gió rồi về thẳng nhà bà ngoại bên kia dốc, đừng la cà.

Con bé mua chai dầu gió hết mười hai ngàn. Còn tám ngàn, nó cầm trong lòng bàn tay dọc dãy hàng khô, rồi dừng trước cái mẹt bày kẹo dừa cắt vuông gói trong giấy bóng kính.

Thằng em đứng cạnh, không nói gì. Nó chỉ đứng, và nó không kéo tay chị đi.

"Em thích cái này hả."

"Dạ."

"Thích thiệt hay thích chút chút."

"Thích thiệt."

"Bao nhiêu một gói hả cô?"

"Năm ngàn. Mười viên."

"Có gói nào ba ngàn không cô?"

"Không có. Có gói này thôi con."

"Cô ơi, kẹo này để mấy ngày?"

"Cả tuần lận. Con để chỗ khô là được."

"Vậy cô cho con một gói."

Con bé đưa tờ năm ngàn, cầm gói kẹo bằng hai tay, bỏ vào túi ni lông hồng, buộc túm miệng túi bằng một nút chặt, rồi đưa cho em cầm. Được chừng năm chục bước, nó lấy lại.

"Để chị cầm. Em làm rớt là hết."

"Em cầm được mà."

"Em cầm được nhưng em hay đánh rơi."

"Em không rơi đâu."

"Chị cầm. Về tới nhà bà chị đưa em."

Thằng bé đưa trả cái túi, rồi nắm lấy vạt áo chị.

"Chị ơi, chín viên là của em hết hả?"

"Mười viên."

"Vậy chị ăn mấy viên?"

"Chị không thích kẹo dừa."

Thằng bé ngước lên nhìn chị. Rồi nó nắm chặt vạt áo hơn, và nó không hỏi nữa.

Ba ngàn còn lại, con bé nhét vào cái túi nhỏ khâu bên trong lưng quần — cái túi bà ngoại khâu thêm cho nó từ hồi lớp ba, đường chỉ to và chạy xiên.

Hai chị em ra tới đầu dốc thì trời đổ mưa.

*

Ở trạm thuỷ văn cách đó mười tám cây số, người ta ghi vào sổ trực: 18 giờ 40, mở cửa xả số 1, lưu lượng 400 mét khối một giây.

Loa phát thanh xã có phát bản tin lúc bảy giờ. Nhưng cột loa nằm ở đầu xóm trên, cách chiếc xe hơn một cây số, và đêm mưa thì tiếng loa tan trong tiếng nước.

Đoạn đường ven sông chỗ chiếc xe đậu là đoạn trũng nhất cả tuyến. Mùa lũ năm kia nước đã tràn qua đây, để lại một vệt bùn khô trên hông xe, cao ngang khung cửa sổ.

Con bé đã nhiều lần đi ngang vệt bùn đó. Nó chưa bao giờ hỏi nó ở đâu ra.

*

Bên trong xe, mưa gõ lên mái tôn thành một tiếng rào đều, kéo dài không dứt.

Cái điện thoại của nó là máy cũ của mẹ để lại, màn hình nứt hình mạng nhện ở góc dưới. Nó rút ra, bấm sáng.

Trên màn hình: 19:12. Pin 41%. Không có vạch sóng nào.

Nó bấm tắt, cất vào túi.

Thằng em cựa mình, ngóc dậy.

"Chị ơi mình về chưa."

"Mưa to lắm. Đợi ngớt chút."

"Ngớt là hết mưa hả chị."

"Ừ."

"Rồi mình đi bộ về nhà bà?"

"Ừ. Hai cây thôi. Đi cái tới."

"Bà có chờ mình không."

"Có. Bà nấu cháo rồi."

"Em đói."

Con bé mở nút túi ni lông, lấy gói kẹo ra, rút một viên đưa cho em. Xong nó gấp mép giấy bóng, cuốn tròn gói kẹo, buộc nút túi lại như cũ.

Thằng bé ngậm viên kẹo. Nó nhai chậm, hai chân đung đưa không chạm sàn.

"Ngọt."

"Ừ."

"Còn mấy viên nữa hả chị."

"Chín."

"Chín là nhiều hả chị."

"Nhiều."

"Nhiều hơn mấy ngón tay không."

"Nhiều hơn một bàn tay."

"Vậy mai em ăn nữa được không."

"Được. Mai em ăn một viên."

"Mốt nữa."

"Mốt nữa một viên."

"Vậy là ăn hoài luôn hả chị."

"Ừ. Ăn hoài."

Thằng bé gật đầu, rồi nằm xuống, gối đầu lên đùi chị.

Con bé đặt lòng bàn tay lên trán em. Trán ấm. Nó kéo vạt áo khoác trải dưới lưng em lên phủ ngang bụng thằng bé.

Ngoài kia, tiếng mưa không đổi. Nhưng dưới sàn xe, chỗ khe cửa lên xuống, có một thứ tiếng khác vừa xuất hiện.

Tiếng nước chảy. Rất nhỏ. Đều.

*

Bảy giờ rưỡi.

Con bé nghe thấy tiếng đó. Nó nghiêng đầu, nhìn xuống lối đi.

Sàn xe hơi dốc về phía cửa. Dưới bậc lên xuống có một vũng nước đang lớn dần. Nó không đứng yên. Nó bò lên, mỗi lần lại liếm thêm một khoảng sàn khô.

Con bé đặt đầu thằng em xuống ghế, nhẹ nhàng, rồi đứng dậy.

Nó đi hết lối đi, tới bậc cửa, cúi nhìn ra ngoài.

Bãi cỏ khô lúc chiều giờ là một mặt nước phẳng đen, phản chiếu vệt sáng đèn đầu dốc. Nó đã ăn tới chỗ chồng gạch kê bánh trước.

Con bé thò một chân xuống bậc cuối cùng, chạm mặt nước.

Nước ngập tới mắt cá chân nó.

Nó rụt chân về, quay đầu nhìn hàng ghế cuối. Thằng em vẫn nằm, một cánh tay buông thõng khỏi mép ghế.

Con bé bước xuống hẳn.

Nước lạnh, và nó chảy — không đứng yên như nước mưa đọng. Nó chảy từ phía sông vào, đẩy nhẹ vào bắp chân con bé.

Nó lội ra chừng mười bước, tới chỗ mép đường nhựa. Ở đó, nước nông hơn, chỉ tới nửa bàn chân. Con bé quay đầu nhìn về hướng dốc.

Cái dốc lên xóm trên cách chỗ này chừng bốn trăm mét, hai bên là ruộng. Dưới ánh đèn duy nhất, con bé thấy nước đã phủ kín mặt nhựa, và một tàu lá chuối trôi ngang, trôi nhanh.

Nó nhìn tàu lá trôi khuất, rồi quay lại xe.

*

Nó leo lên bậc cửa, vào trong, đi thẳng tới hàng ghế cuối và lay vai em.

"Dậy. Mình về."

Thằng bé mở mắt, chớp chớp.

"Hết mưa rồi hả chị."

"Chưa. Nhưng mình phải về."

"Mưa mà chị."

"Ướt chút xíu thôi. Ngồi dậy."

"Chân em mỏi."

"Chị cõng."

"Chị cõng nổi hả."

"Nổi. Em nhẹ hều."

Con bé mặc áo khoác vào cho em, kéo khoá lên tới cằm. Áo rộng, tay áo trùm quá bàn tay. Nó xắn hai ống tay lên ba vòng.

Nó cầm cái túi ni lông hồng, thắt hai quai túi vào nhau cho chặt, rồi buộc cái túi vào cổ tay trái của chính nó.

Nó cõng em lên lưng.

Thằng bé vòng hai tay qua cổ chị, gác cằm lên vai. Con bé xốc lại một cái rồi bước ra cửa xe.

Ở bậc cửa, nó dừng.

Trong quãng nó vào gọi em — không quá bốn phút — nước ngoài kia đã lên thêm.

Bây giờ nó không còn ngập tới mắt cá. Nó ngập tới quá đầu gối con bé, và ở chỗ chồng gạch kê bánh trước, nước đang xoáy tròn thành những cái phễu nhỏ.

Con bé đứng ở bậc cửa với thằng em trên lưng, nhìn ra.

Nó bước xuống một bậc.

Nước ăn tới đùi.

*

Nó lội, mỗi bước dò trước bằng đầu ngón chân, vì dưới lớp nước đục không thấy gì.

Được bảy bước, có thứ gì đó chạm vào ống chân nó — mềm, trơn, trôi qua rồi mất. Con bé đứng khựng. Thằng em siết chặt hai tay quanh cổ chị.

Con bé lội tiếp.

Tới mép đường nhựa, nước cạn hơn thật — nhưng chỉ tới trên đầu gối. Và ở đây dòng chảy mạnh hơn hẳn, đẩy ngang, đẩy đều, con bé phải nghiêng người về phía thượng nguồn để đứng cho vững.

Nó quay mặt về hướng dốc, và bắt đầu đi.

Bốn trăm mét.

Đi được chừng ba chục mét, chân trái nó hẫng — cái ổ gà mà bình thường nó biết, dưới nước thì không đo được. Nó khuỵu một bên, nước táp lên tới ngực.

Con bé chống một tay xuống mặt nhựa, đẩy người dậy, xốc lại lưng.

Khi nó đứng thẳng được rồi, nó nhận ra chân trái nhẹ đi.

Chiếc dép nhựa bên trái không còn ở đó nữa.

Nó cúi xuống, quờ tay dưới nước quanh chỗ vừa ngã. Tay chỉ chạm mặt nhựa và mấy cọng rác.

Trên lưng, thằng em bắt đầu run.

Con bé đứng thẳng lên, không quờ nữa.

Nó đi tiếp, một chân có dép, một chân trần.

*

Được thêm chừng năm mươi mét, con bé dừng lại.

Không phải vì mệt.

Phía trước, chỗ đường cong về chân dốc, mặt nước không còn phẳng. Nó gợn thành từng nếp chạy ngang, và giữa lòng đường có một dải trắng.

Con bé đứng nhìn dải trắng đó rất lâu.

Nó tiến thêm ba bước.

Tới bước thứ ba, dòng nước ăn tới thắt lưng nó và giật mạnh một cái. Cả người nó lệch đi nửa vòng. Nó phải xoay ngang, đạp mạnh chân phải xuống mặt nhựa, và nó lùi lại.

Lùi một bước. Hai bước. Bốn bước.

Nó lùi cho tới khi nước xuống dưới đầu gối, rồi nó đứng đó, thở.

Thằng em trên lưng nói vào tai chị, giọng nhỏ.

"Sao mình không đi nữa."

"Chỗ kia sâu."

"Sâu tới đâu."

"Tới đây."

Con bé đưa bàn tay lên ngang cằm em.

"Vậy chị lội được mà."

"Chị lội được. Em thì không."

"Em bám cổ chị."

"Nước nó kéo. Nó kéo là chị buông em ra."

"Chị đừng buông."

"Nên mình không đi chỗ đó."

"Mình đi vòng đi chị."

Con bé quay đầu nhìn hai bên.

Bên trái là ruộng. Bên phải cũng là ruộng. Không còn phân biệt được đâu là bờ, đâu là mặt ruộng — tất cả là một mặt nước liền, chỉ nhô lên vài ngọn cỏ và mấy cái cọc tre.

Không có đường vòng.

Con bé quay người lại, nhìn về phía chiếc xe khách. Từ chỗ nó đứng, cái xe là một khối tối vuông vắn nằm chếch trên nền nước sáng, cách chừng tám chục mét.

Nó bắt đầu lội ngược trở lại.

*

Về tới bậc cửa xe, con bé phải nắm tay vịn kéo mình lên: nước đã ngang bụng nó, bậc cuối cùng chìm hẳn.

Nó đặt em xuống lối đi, rồi quay ra đóng cánh cửa xe lại.

Cửa xếp hai lá, bản lề đã rỉ. Nó kéo được một lá vào. Lá thứ hai kẹt giữa chừng, hở một khe rộng bằng gang tay.

Nước chảy qua khe đó vào sàn xe, thành một dòng nhỏ, đều.

Con bé bỏ cánh cửa, cõng em trở lại hàng ghế cuối.

Sàn xe ở chỗ hàng ghế cuối là chỗ cao nhất. Ở đó nước mới chỉ láng một lớp mỏng, chưa ngập mu bàn chân.

Con bé đặt thằng em lên mặt ghế, rồi nó đứng dưới lối đi, rút điện thoại ra.

19:58. Pin 39%. Không sóng.

Nó giơ điện thoại lên cao, đưa sát ô cửa kính, xoay bốn hướng. Góc màn hình vẫn là một dấu gạch chéo.

Nó bấm số 1, số 1, số 4. Màn hình hiện chữ "Không có dịch vụ". Nó bấm lại. Lần thứ hai. Lần thứ ba.

Rồi nó tắt màn hình, cất vào túi quần, và ngồi xuống mép ghế cạnh em.

*

Ở nhà bà ngoại, cách đó hai cây số về phía xóm trên, đèn phòng ngoài đang bật.

Bà ngoại nấu xong nồi cháo, đậy vung, rồi ra hiên nhìn xuống dốc. Mưa trắng. Bà đứng chừng một phút, rồi vào nhà lấy điện thoại, bấm gọi sang nhà nội.

"Chị ơi, hai đứa nó về tới bên đó chưa."

"Nó đi chợ mua dầu gió, xong về thẳng bên bà đó chớ."

"Bên tui chưa thấy."

"Mấy giờ rồi mà chưa thấy?"

"Tám giờ rồi chị."

"Vậy chắc mưa to nó ghé đâu trú. Hay là nó quay lại đây."

"Chị ngó ra coi giùm tui."

Có tiếng dép lê trên nền xi măng. Có tiếng cửa mở, rồi đóng.

"Không thấy. Mà thôi, chắc nó về bên bà rồi mà bà chưa hay. Con nhỏ đó khôn lắm, nó biết đường."

"Nó biết đường thì biết, mà nước lớn quá chị."

"Nước gì mà lớn. Mưa vậy thôi."

"Chị ngó giùm tui thêm lát nữa nghen."

"Ừ, có gì tui gọi. Bà đừng lo, hai đứa nó đâu có đi đâu xa."

Bà ngoại tắt máy.

Bà ra hiên đứng thêm một lúc, rồi vào bếp, giở vung nồi cháo, khuấy một vòng, đậy lại.

Bà không gọi ai nữa. Trong đầu bà, hai đứa đang ở bên nhà nội. Trong đầu bà nội, hai đứa đang ở bên nhà ngoại.

Giữa hai cái đầu ấy có một khoảng trống dài bốn trăm mét, và ở giữa khoảng trống ấy là một chiếc xe khách hỏng.

*

Trong xe, con bé làm cái việc đầu tiên nó nghĩ ra.

Nó đi dọc lối đi, mở lần lượt từng ngăn để đồ trên đầu ghế. Ngăn thứ nhất trống. Ngăn thứ hai có một cuộn dây dù mục. Ngăn thứ ba có mấy tờ báo cũ đã mủn.

Ngăn thứ tư có một cây gậy sắt ngắn, nặng, gỉ, một đầu bẹt.

Con bé lấy cây gậy sắt.

Nó lội trở lại — nước trong xe đã ngập tới bắp chân — lấy cây gậy chọc vào khe cửa kẹt, bẩy.

Cánh cửa không nhúc nhích.

Nó bẩy lần thứ hai, tì cả người vào. Cây gậy trượt khỏi khe, đầu bẹt quệt ngang mu bàn tay trái con bé. Nó rụt tay, kẹp vào nách, đứng im ba giây. Rồi nó đổi tay, bẩy tiếp.

Lá cửa dịch được chừng hai đốt ngón tay. Khe hở hẹp lại, nhưng không kín. Nước vẫn chảy vào, chỉ chậm hơn.

Con bé bỏ cây gậy lên ghế, nhìn mu bàn tay trái. Có một vệt xước dài, rớm. Nó xoè tay dưới dòng nước chảy qua khe cửa, rửa, rồi lau vào ống quần.

Cái túi ni lông hồng vẫn buộc ở cổ tay ấy.

*

20:35.

Con bé ngồi trên ghế, kéo hai chân lên. Thằng em ngồi cạnh, dựa vào hông chị.

Nước trong lòng xe đã lên tới ngang bậc dưới của thành ghế. Ở phía đầu xe — chỗ sàn thấp hơn — nó đã chạm mép đệm ghế hàng đầu.

Con bé nhìn cái mép đệm đó.

Nó lội lên phía đầu xe, áng bằng lòng bàn tay: nước cách mép đệm ghế đúng một gang. Xuống hàng ghế cuối, làm lại: cách chừng hai gang.

Nó ngồi xuống, và nó bắt đầu nhìn ra ngoài cửa kính.

Ngoài kia không còn thấy bãi cỏ, không còn mép đường nhựa. Ngọn đèn đầu dốc vẫn sáng, nhưng chân cột đã ngập.

Thằng em kéo tay áo chị.

"Chị ơi nước vô xe."

"Ừ."

"Sao nó vô được."

"Cửa hở."

"Chị đóng lại đi."

"Chị đóng rồi. Nó kẹt."

"Nước vô nữa thì sao."

"Thì mình lên chỗ cao."

"Chỗ cao là chỗ nào."

Con bé không trả lời ngay. Nó ngẩng lên nhìn trần xe. Trần xe bằng tôn, có một cái nắp thoát hiểm hình vuông ở giữa, khung nhựa, hai cái chốt gạt hai bên.

"Chỗ trên nóc."

*

Ở trạm thuỷ văn, người trực ghi sổ: 20 giờ 30, mở thêm cửa xả số 2.

Ở xóm trên, mấy nhà đầu dốc đã kê đồ lên cao. Có tiếng gọi nhau qua sân, tiếng chó sủa từng hồi ngắn rồi im.

Nước từ hồ Đá Bàn về tới đoạn trũng ven sông mất khoảng hai tiếng rưỡi.

Đợt nước của cửa xả số 1 đã tới lúc bảy giờ tối.

Đợt của cửa xả số 2 thì chưa.

*

Con bé lội lên giữa lòng xe, tới ngay dưới cái nắp thoát hiểm.

Ở đó nước ngập tới ngang đùi nó.

Nó trèo lên lưng ghế, tay bám thanh ngang trên trần, vươn người tới cái chốt bên trái, gạt.

Chốt không nhúc nhích. Nó gạt mạnh hơn. Chốt kêu một tiếng "cạch" khô, rồi bật.

Chốt bên phải nằm xa hơn nửa gang. Con bé nhón chân trên tay vịn, chỉ chạm được đầu ngón tay vào chốt. Nó đổi chỗ đứng, trèo sang lưng ghế bên kia, nắm được cả bàn tay lên chốt, gạt.

Chốt bật.

Cái nắp thoát hiểm rơi thõng xuống một bên bản lề, và mưa lập tức rơi thẳng vào trong xe.

Con bé leo xuống, lội tới chỗ thằng em.

"Chị bế em lên trên. Em bám chặt."

"Trên đó mưa mà chị."

"Ừ. Nhưng trên đó cao."

"Em không muốn lên."

"Em phải lên."

"Ở đây có ghế ngồi mà."

"Lát nữa ghế cũng ướt."

"Rồi mình ngồi trên đó tới chừng nào."

"Tới chừng có người tới."

"Lỡ không ai tới thì sao chị."

"Có. Chị nói có là có."

*

Việc đưa thằng bé lên nóc xe mất mười bảy phút.

Con bé kê cái ghế gập giữa lối đi lên mặt đệm ghế thường. Ghế trượt. Nó kê lại, chèn hai bên bằng báo cũ vo tròn.

Nó trèo lên trước, chui nửa người qua ô vuông, chống hai tay lên nóc, đẩy người lên.

Nóc xe trơn. Lớp tôn phủ rêu, mưa làm rêu nhão ra. Con bé trượt một cái, gần tuột trở lại xuống lỗ. Nó bò ra chỗ búi cỏ dại mọc từ khe máng, nắm thử. Búi cỏ giữ được.

Nó bò trở lại miệng lỗ, thò cả hai tay xuống.

"Đưa tay chị."

Thằng bé đứng trên ghế gập, giơ hai tay lên. Ống tay áo khoác xắn ba vòng đã tụt xuống, trùm hết bàn tay.

Con bé kéo. Nó kéo được nửa chừng thì hai tay thằng bé tuột khỏi tay nó, và thằng bé rơi ngồi xuống mặt ghế.

Con bé xắn lại tay áo cho em qua miệng lỗ, cẩn thận từng vòng.

Lần thứ hai, nó không nắm tay. Nó luồn hai tay xuống nách em, khoá lại, và kéo bằng cả lưng.

Thằng bé lên tới nóc, nằm sấp, thở dốc.

Con bé kéo em vào sát búi cỏ, chỗ nóc xe hơi lõm giữa hai gờ, rồi ngồi xuống, cho em vào lòng, vòng hai tay ôm ngang bụng em.

Trên nóc xe không có gì che.

Mưa rơi thẳng xuống hai cái đầu.

*

21:15.

Con bé rút điện thoại ra khỏi túi quần. Nó lấy vạt áo bọc lấy máy, lau màn hình, bấm sáng.

Pin 33%. Không sóng.

Nó bật đèn pin.

Một luồng sáng trắng bắn ra, xé qua màn mưa — và trong luồng sáng ấy, lần đầu tiên trong đêm, con bé nhìn thấy mặt nước đang trôi.

Nó trôi nhanh. Nó không phải một cái ao đang dâng. Nó là một dòng sông, và chiếc xe đang đứng giữa dòng sông đó.

Con bé quay luồng sáng về hướng dốc, quét ngang.

Trong tầm sáng của cái đèn pin điện thoại — chừng hai chục mét — không có gì ngoài nước.

Nó giơ điện thoại quá đầu, vẫy đèn pin về hướng xóm trên chừng ba chục lần.

Rồi nó hạ tay, quay đèn về phía hông xe, soi xuống.

Vệt bùn khô của mùa lũ năm kia — cái vệt cao ngang khung cửa sổ — không còn nhìn thấy nữa.

Nước đã lên qua nó.

*

Thằng bé bắt đầu run thành từng cơn.

Con bé cởi cái áo đang mặc trên người ra — cái áo thun ngắn tay, đã sũng — vắt kiệt bằng cả hai tay, rồi quàng lên đầu và vai em như một cái khăn trùm. Nó ngồi lại, ôm em chặt hơn, áp ngực mình vào lưng em.

"Chị ơi lạnh."

"Chị biết."

"Chị cởi áo chi vậy."

"Cho em trùm."

"Rồi chị lạnh."

"Chị lớn rồi. Chị chịu được."

"Chị mặc lại đi."

"Em trùm đi. Trùm kín cái đầu."

"Mình về nhà bà đi."

"Chút nữa."

"Chút nữa là bao lâu."

Con bé đưa mắt nhìn về hướng dốc, chỗ ngọn đèn đường.

Ngọn đèn ấy đầu hôm còn soi được xuống mặt nước. Bây giờ nó chỉ còn một quầng vàng mờ, và quầng ấy thấp hơn lúc nãy — không phải đèn hạ xuống, mà nước dâng lên gần nó hơn.

"Chút nữa là lúc có người tới."

"Ai tới hả chị."

"Người ta."

"Người ta là ai."

"Là mấy chú đi ghe."

"Mấy chú đó biết mình ở đây hả."

"Chưa biết. Nhưng lát nữa biết."

"Sao lát nữa biết."

"Tại chị sẽ kêu."

"Chị kêu đi."

"Chưa được. Kêu bây giờ mất sức."

Thằng bé im một lúc.

"Chị ơi. Mình có bị làm sao không."

"Không."

"Sao chị biết."

"Tại chị lớn hơn em."

"Lớn hơn thì biết hết hả."

"Ừ."

"Chị ơi. Kẹo còn không."

Con bé đưa tay trái lên. Cái túi ni lông hồng vẫn buộc ở cổ tay, đung đưa. Nó gỡ nút thắt bằng răng và một tay, mở túi.

Bên trong, lớp giấy bóng kính đã hở ra một góc, và nước đã lọt vào. Chín viên kẹo dừa dính bết vào nhau thành một khối, giấy gói tan ra thành từng mảnh trắng nhão.

Con bé nhìn cái khối kẹo đó dưới ánh đèn pin điện thoại.

Nó bấm tắt đèn.

"Còn."

"Chị cho em một viên."

Con bé thò tay vào, dùng đầu ngón tay tách một mẩu ở rìa khối kẹo, mẩu còn cứng nhất, và đưa lên miệng em.

Thằng bé ngậm.

"Ngọt ít hơn hồi nãy."

"Tại nước mưa."

Con bé buộc lại túi ni lông vào cổ tay, nút thắt lần này lỏng hơn vì tay đã tê.

*

21:40.

Chiếc xe khẽ dịch.

Không nhiều. Chỉ một cái nhích rất ngắn, kèm theo một tiếng "rắc" trầm phát ra từ bên dưới, chỗ phía trước.

Con bé ngồi im, hai tay vẫn ôm em.

Nó chờ.

Ba phút sau, tiếng "rắc" lặp lại. Lần này thân xe nghiêng đi một chút về bên trái — đủ để con bé phải chống một tay xuống nóc để giữ thăng bằng.

Nó bật đèn pin, soi xuống mũi xe.

Chồng gạch kê bánh trước bên trái không còn thẳng. Ba viên trên cùng đã đổ, nước chảy xoáy quanh đó.

Con bé bế em nhích về phía đuôi xe, chỗ cao hơn, ngồi tựa lưng vào gờ máng phía sau.

Nó soi đèn xuống hông, tìm cái gì đó để bám.

Trên nóc xe có: hai gờ máng chạy dọc, một búi cỏ dại, cái nắp thoát hiểm đang mở, và bốn móc sắt ở bốn góc để buộc dây chằng hàng.

Con bé bò tới móc sắt góc sau bên phải, lắc thử. Móc chắc.

Nó nhớ ra cuộn dây dù trong ngăn để đồ.

Nó nhìn xuống miệng lỗ thoát hiểm. Bên dưới, mặt nước đen lấp loáng, cách miệng lỗ chừng một mét rưỡi.

Con bé quay sang em.

"Em ngồi im chỗ này. Bám vô cái móc. Đừng nhúc nhích."

"Chị đi đâu."

"Chị xuống lấy cái này chút xíu."

"Đừng đi."

"Chị lên liền."

"Chị đếm tới mấy thì chị lên."

"Tới hai chục."

"Em đếm nghen."

"Ừ. Em đếm lớn cho chị nghe."

"Một. Hai. Ba..."

Thằng bé nắm lấy cái móc sắt bằng cả hai tay, hai vòng ống tay áo tụt xuống che kín bàn tay.

*

Con bé chui qua miệng lỗ, thả người xuống.

Bên trong, nước ngập tới ngực nó. Cái ghế gập kê lúc nãy đã trôi, nổi lập lờ ở đầu xe.

Nó bơi ba sải, bám lưng ghế, đứng lên mặt đệm đã ngập, mềm nhũn dưới chân. Nó với tay mở ngăn để đồ.

Cuộn dây dù nằm đó. Nó rút ra, kẹp vào nách.

Rồi nó quay lại, và nó nhìn thấy một thứ nữa.

Cái điện thoại của nó — nó đã bỏ vào túi quần trước khi tụt xuống, và trong lúc bơi, túi quần đã hở.

Nó thọc tay vào túi. Túi trống.

Con bé thò cả hai tay xuống nước, quờ dọc mặt đệm ghế, rồi lần xuống sàn — chỗ đó nước qua đầu nó, nên nó phải hít một hơi và lặn.

Nó lặn ba lần.

Lần thứ ba, tay nó chạm vào một vật cứng nằm dưới chân ghế. Nó nắm lấy, ngoi lên.

Đó là cây gậy sắt.

Con bé bỏ cây gậy lên lưng ghế, thở dốc, tóc bết vào mặt.

Rồi nó không lặn nữa. Nó kẹp cuộn dây dù, bơi trở lại miệng lỗ, bám khung, kéo mình lên.

Từ giờ trở đi, trong đêm ấy, nó không còn đồng hồ, không còn đèn.

*

Trên nóc, trời tối đen.

Thằng em vẫn ở đó, hai tay vẫn bám cái móc sắt.

Con bé bò tới, sờ tìm, chạm được vào vai em thì mới ngồi xuống.

"Em đếm tới mấy rồi."

"Chín chục mấy."

"Chín chục mấy là mấy."

"Em quên rồi. Em đếm lâu quá."

"Sao em không kêu chị."

"Em có kêu. Chị không nghe."

Con bé kéo em vào lòng, và nó ngồi im một lúc trước khi làm việc tiếp.

Nó gỡ cuộn dây dù. Dây mục, có chỗ tướp ra như sợi bông. Nó kéo thử một đoạn giữa hai tay — đoạn ấy đứt.

Nó bỏ đoạn đứt, kéo thử đoạn khác. Đoạn này giữ.

Nó chọn ra chừng ba mét dây còn chịu lực, luồn qua ngực thằng em, vòng dưới hai nách, thắt bằng cái nút bà ngoại dạy nó buộc để cột lưới. Đầu còn lại buộc vào móc sắt góc sau.

Xong, nó thắt phần dây thừa quanh cổ tay mình.

Bây giờ trên nóc xe có ba thứ nối vào nhau: cái móc sắt, thằng bé, và con bé.

*

Không còn đồng hồ, nên thời gian trên nóc xe được đếm bằng thứ khác.

Đếm bằng số lần thân xe kêu "rắc" — bốn lần, mỗi lần cách nhau một quãng ngắn dần.

Đếm bằng độ nghiêng — lúc đầu chỉ đủ để con bé phải chống tay; sau đó đủ để cái nắp thoát hiểm tự đổ sập xuống; sau nữa đủ để nước trong xe dồn hết về một phía, tràn qua khe cửa thành tiếng ồng ộc.

Đếm bằng ngọn đèn đầu dốc — nó chớp hai lần, rồi tắt hẳn.

Khi ngọn đèn tắt, cả đoạn sông thành một khoảng đen không mốc. Chỉ còn tiếng nước, tiếng mưa, và tiếng thở của thằng bé sát bên tai.

Thằng bé thôi run, dựa hẳn vào ngực chị, đầu ngoẹo sang một bên.

Con bé lay vai em.

"Đừng ngủ."

"Em không ngủ."

"Em nói chuyện với chị đi."

"Nói gì."

"Kể chị nghe hôm qua ở lớp em làm gì."

Thằng bé không kể. Nó im.

Con bé lay lần nữa, mạnh hơn.

"Em kể đi."

"Cô cho em tô con cá."

"Con cá màu gì."

"Màu vàng."

"Cá vàng hả. Rồi em tô có ra ngoài không."

"Có. Ra một chút."

"Cô nói gì."

"Cô nói đẹp."

"Còn bạn nào ngồi kế em."

"Bạn Bo."

"Bạn Bo tô con gì."

"Cũng con cá."

"Con cá bạn Bo màu gì."

"Màu xanh."

"Con nào đẹp hơn."

"Con của em."

"Còn gì nữa."

"Hết rồi."

"Vậy em kể lại cho chị nghe lần nữa."

Thằng bé kể lại. Rồi con bé bảo kể nữa. Tới lần thứ tư thì giọng nó nhỏ dần, và con bé lại lay vai em.

*

Trong quãng đó, chiếc xe dịch thêm một lần nữa.

Lần này không phải nhích. Cả thân xe tụt xuống chừng một gang tay rồi khựng lại. Đuôi xe hạ thấp hơn hẳn mũi.

Nước ngoài kia, trước đó còn cách gờ máng nóc chừng nửa mét, bây giờ đã liếm tới ngang gờ.

Con bé kéo em ngồi cao lên, sát chỗ búi cỏ, chỗ duy nhất còn nhô lên.

Nó ngồi xổm, hai bàn chân đặt lên gờ máng, bế em lên đùi, cao hơn mặt nóc một chút.

Mưa vẫn rơi.

*

Thằng bé nói vào cổ chị, giọng líu.

"Chị ơi em muốn về."

"Ừ."

"Bà ngoại nấu cháo hả chị."

"Ừ."

"Cháo gì."

"Cháo cá."

"Em không thích cá."

"Vậy bà nấu cháo thịt."

"Chị ơi. Bà có biết mình ở đây không."

Con bé không trả lời câu đó.

Nó cúi xuống, áp má vào tóc ướt của em. Rồi nó đưa tay trái lên, mò tìm cái túi ni lông hồng.

Cái túi vẫn còn, nhưng nút buộc đã tuột, và nước đã vào đầy. Nó dốc ngược túi. Bên trong chỉ còn một khối kẹo mềm nhũn dính vào đáy túi ni lông, gần như đã tan.

Con bé cạo khối kẹo bằng đầu ngón tay, gom lại được một chút, đưa lên miệng em.

"Nốt viên này nè."

Thằng bé ngậm ngón tay chị, mút.

"Sao chị không ăn."

"Chị ăn rồi."

"Chị ăn hồi nào."

"Hồi em ngủ."

Con bé bỏ cái túi ni lông rỗng xuống. Gió đưa nó đi, nó nằm lại một quãng trên nóc xe rồi trượt xuống nước, trôi mất.

Con bé kéo cái áo thun đang trùm trên đầu em xuống thấp hơn, che kín hai vai em. Rồi nó xoay người, ngồi quay lưng về hướng gió, lấy lưng mình che cho em.

Nó ngồi như thế rất lâu, không nói gì thêm.

Trong khoảng lặng ấy chỉ có tiếng nước đập vào hông xe, đều, và mỗi lần đập, thân xe lại rung lên rất khẽ dưới mông hai đứa nhỏ.

*

Rồi có tiếng máy.

Nó đến từ phía hạ nguồn, rất xa, chìm dưới tiếng nước — một tiếng nổ đều, thấp, máy đuôi tôm.

Con bé ngẩng phắt lên.

Nó lắng nghe. Tiếng máy còn đó, không to lên cũng không nhỏ đi, chạy ngang ở đâu đó trong bóng tối.

Con bé há miệng gọi.

Tiếng nó ra khỏi cổ họng, đi vài mét, rồi tan trong tiếng mưa.

Nó gọi lần thứ hai, dài hơn.

Tiếng máy vẫn chạy ngang, đều.

Con bé quờ tay quanh mình. Không có đèn. Không có gì phát sáng.

Tay nó chạm cây gậy sắt — nó đã ném lên nóc lúc chui ra khỏi lỗ.

Nó nắm lấy cây gậy, và nó đập vào nóc xe.

Cạch.

Cạch. Cạch.

Tiếng kim loại đập vào tôn, khô, vang, xé thẳng qua tiếng mưa.

Con bé đập liên tục, bằng cả cánh tay, tới khi cổ tay đau nhức thì đổi tay, đập tiếp.

Thằng em trên đùi nó ngóc dậy.

"Chị làm gì."

"Suỵt."

Con bé ngừng tay, lắng nghe.

Tiếng máy đuôi tôm ngoài kia đã đổi.

Nó không chạy ngang nữa. Nó chậm lại. Rồi nó đổi hướng.

Con bé đập tiếp, đập dữ hơn, đập không nghỉ.

*

Một chấm sáng hiện ra trong màn mưa, cách chừng bốn chục mét.

Nó lắc lư theo nhịp sóng, và lớn dần.

Có tiếng người gọi vọng qua nước, chỉ nghe được hai tiếng cuối. Con bé đập gậy thành ba tiếng một, lặp đi lặp lại.

Chấm sáng tiến lại. Chừng hai chục mét thì con bé nhìn được: một cái ghe nhỏ, hai người ngồi, một người cầm đèn pin lớn, một người cầm sào.

Luồng đèn pin quét lên nóc xe khách, dừng lại.

Nó soi vào hai cái đầu.

*

Cái ghe không cập được sát ngay.

Dòng chảy xoáy quanh thân xe, mỗi lần mũi ghe chớm tới thì nước lại đẩy bạt ra. Người cầm sào chống ba lần, ba lần bị đẩy.

Lần thứ tư, người ấy chống sào vào chính cái gờ máng nóc xe, ghì lại, và người cầm đèn pin nhoài người tới.

"Đưa thằng nhỏ đây trước!"

Con bé cúi xuống, dùng răng và một tay gỡ nút dây dù thắt trước ngực em. Nút đã ngấm nước, chặt cứng. Nó gỡ mãi không ra.

"Gỡ không ra chú ơi!"

"Cột kiểu gì mà chặt vậy con!"

"Con cột nút lưới!"

Người đàn ông trên ghe rút con dao nhỏ giắt ở hông, đưa qua.

"Cắt đi con! Cắt ngang chỗ ngực nó!"

"Chú giữ đèn giùm con!"

Con bé cầm dao, luồn lưỡi vào giữa dây và ngực em, kéo. Sợi dây đứt.

Nó xốc em lên, đẩy về phía hai cánh tay đang chìa ra.

Thằng bé được nhấc bổng khỏi nóc xe, treo lơ lửng một nhịp trên khoảng nước đen giữa xe và ghe, rồi rơi vào lòng người đàn ông.

"Tới lượt con! Nhanh!"

Con bé nhoài người ra.

Đúng lúc đó, thân xe tụt.

Không phải một gang tay như lần trước. Lần này cả cái đuôi xe sụp hẳn xuống, và mặt nóc nghiêng đi rất nhanh về bên trái. Con bé trượt.

Nó trượt hết mặt nóc trơn rêu, quờ vào búi cỏ, búi cỏ bật gốc.

Nó rơi xuống nước.

*

Nước lạnh và đen, và nó kéo.

Nó không kéo xuống. Nó kéo ngang, mạnh, dứt khoát, kiểu một bàn tay lớn túm áo lôi đi.

Con bé bị đẩy dọc hông xe. Vai nó va vào cái khung cửa sổ. Nó quờ, bám được, và cả người bị dòng nước dựng ngang, hai chân bay về phía sau.

Trên ghe có tiếng hét.

Luồng đèn pin quét loạn trên mặt nước, tìm.

Con bé bám khung cửa bằng cả mười ngón. Mép tôn sắc cứa vào lòng bàn tay, nhưng nó không buông. Nó ngoi đầu lên, hớp một hơi, sặc.

Luồng đèn pin tìm thấy nó.

"Đây! Nó đây!"

Cái sào chống tới. Đầu sào chạm vào vai con bé, dịch xuống, tới ngang ngực.

"Ôm lấy cây sào! Ôm chặt!"

Con bé buông một tay khỏi khung cửa sổ, chộp lấy cây sào.

Dòng nước lập tức xoay nó nửa vòng. Tay còn lại bật khỏi khung. Cả người nó treo trên cây sào, chỉ có hai bàn tay giữ.

Cây sào kéo chậm, kéo ngang qua dòng, mỗi tấc kéo được là một lần cây sào cong xuống.

Con bé trượt dần, hai bàn tay tuột từng chút vì trơn. Nó tuột tới đầu sào.

Rồi có một bàn tay khác chộp lấy cổ tay nó.

*

Nó được lôi qua mạn, đổ sấp xuống lòng ghe.

Nước trong ghe ngập nửa bàn tay. Nó nằm sấp, ho ra nước, ho tới khi cả người rúm lại.

Người cầm đèn pin cởi áo mưa, trùm lên nó.

Cái ghe quay mũi, chạy xiên theo dòng về phía xóm trên.

Con bé ngóc đầu, quay lại nhìn.

Sau lưng, trong màn mưa, chiếc xe chỉ còn một khối đen thấp, nghiêng hẳn về một bên, và mặt nóc hai chị em vừa ngồi đã lẫn vào mặt nước.

*

Trên bờ, chỗ đất cao đầu dốc, có bốn năm cái đèn pin chụm lại. Có tiếng gọi nhau, tiếng ai đó nói vào bộ đàm.

Bà ngoại đứng trong đám ấy, tay ôm một cái chăn chiên gấp tư.

Khi ghe cập bờ, bà lội xuống nước tới bắp chân, không nói được câu nào. Bà chỉ giơ hai tay ra.

Thằng bé được chuyền lên trước, cuốn vào chăn chiên, và người ta bế nó chạy về cái nhà gần nhất.

Con bé bước lên bờ bằng chân nó, một chân có dép, một chân trần.

Được ba bước thì nó khuỵu xuống. Có hai người đỡ hai bên nách.

Trong nhà, dưới ánh đèn tuýp, người ta lau khô cho hai đứa, mang ra nồi nước gừng, đi tìm quần áo cũ.

Con bé ngồi trên phản gỗ, quấn chăn, hai bàn tay đặt ngửa trên đùi. Lòng bàn tay phải có vệt cứa dài, mu bàn tay trái có vệt xước cũ hơn. Người ta rửa nước muối, dán băng.

Nó không kêu tiếng nào.

Bà ngoại ngồi bệt dưới nền, ôm lấy hai bàn chân nó, và bà khóc thành tiếng — thứ tiếng khóc không có nước mắt, chỉ có hơi bật ra từng cái.

"Bà ơi bà đừng khóc."

"Bà tưởng hai đứa về bên nội rồi."

"Con biết mà bà."

"Sao con không kêu bà."

"Điện thoại con rớt rồi bà."

Người trong nhà hỏi con bé mấy câu. Nó trả lời từng câu ngắn.

"Hai đứa vô cái xe đó hồi mấy giờ?"

"Chừng bảy giờ ạ."

"Sao không chạy lên dốc liền?"

"Con có chạy. Ra tới khúc cong thì nước xiết quá, con lùi lại."

"Sao không kêu?"

"Con có kêu. Không ai nghe."

"Rồi ai biểu con lên nóc?"

"Không ai biểu. Con thấy nước vô xe."

"Con biết mở cái nắp trên nóc hả?"

"Con có chui lên đó chơi mấy lần rồi ạ."

Rồi có người hỏi:

"Hai đứa ở trên nóc xe bao lâu?"

Con bé nghĩ. Nó đưa mắt nhìn cái đồng hồ treo tường.

"Con không biết. Điện thoại con rớt lúc chín giờ mấy."

Cái đồng hồ trên tường chỉ mười một giờ hai mươi.

Không ai nói gì thêm.

*

Nửa tiếng sau, thằng bé tỉnh hẳn.

Nó ngồi dậy trong chăn chiên, nhìn quanh gian nhà lạ, rồi tìm thấy chị nó ngồi ở phản bên kia. Nó bò xuống, chui vào chăn của chị.

Trong nhà lúc ấy có bảy tám người lớn. Có người ngồi hút thuốc ở bậc cửa. Có người rót nước gừng ra ly. Có người gọi điện báo cho nhà nội.

Thằng bé ngồi trong lòng chị một lúc, rồi nó ngẩng lên, và nó hỏi — không hỏi chị, mà hỏi cả gian nhà, bằng cái giọng của đứa trẻ năm tuổi hỏi một chuyện nó thật sự cần biết:

"Cô ơi, ở đây có bán kẹo dừa không cô?"

Cả gian nhà im.

Người đang rót nước gừng dừng tay giữa chừng. Người ngồi ở bậc cửa bỏ điếu thuốc xuống.

"Chi vậy con?"

"Tại chị con chưa được ăn viên nào."

Thằng bé nói xong thì quay sang chị nó, và nó nói thêm, nhỏ hơn:

"Chị nói chị ăn hồi em ngủ. Mà em có ngủ đâu."

*

Bà ngoại đứng dậy, đi ra sau bếp, và bà đứng ngoài đó rất lâu.

Người ngồi ở bậc cửa — chính là người cầm cây sào tối đó — cúi xuống, hai tay chống lên đầu gối, và không ngẩng lên.

Trong lòng cái chăn chiên, con bé mười một tuổi kéo em vào sát người, và nó làm cái việc mà cả đêm hôm ấy nó đã làm không biết bao nhiêu lần: nó xắn hai ống tay áo khoác cho em, từng vòng một, cẩn thận, cho tới khi hai bàn tay nhỏ của thằng bé lộ hẳn ra ngoài.

*

Sáng hôm sau nước rút.

Chiếc xe khách nằm nghiêng hẳn một bên, ngập quá nửa, mũi xe xoay đi một góc khác hẳn chỗ nó đã đứng suốt một năm rưỡi.

Có người tìm thấy một chiếc dép nhựa trẻ con mắc ở bụi tre cách đó gần hai trăm mét về phía hạ nguồn. Người ta mang về, để ở hiên nhà bà ngoại.

Bà không rửa chiếc dép ấy. Bà cũng không vứt đi.

Bà cất nó lên gác bếp, cạnh chai dầu gió con bé mua chiều hôm trước — thứ duy nhất trong tất cả những gì hai đứa mang theo đêm đó còn về được tới nhà, bởi nó nằm trong cái túi nhỏ bà khâu thêm bên trong lưng quần con bé từ hồi lớp ba.

Còn cái điều làm bà ngoại thức trắng mấy đêm sau đó không phải là đoạn nước xiết, cũng không phải là cái nóc xe trơn rêu.

Mà là chuyện: suốt bốn tiếng đồng hồ trên nóc chiếc xe ấy, giữa lũ, không đèn, không điện thoại, không một người lớn nào biết hai đứa đang ở đâu — thứ duy nhất con bé mười một tuổi lo giữ cho khô ráo, không phải là chính nó.